Taalverhaal #4: Jordi

Naam: Jordi
Leeftijd: 31
Moedertaal: Nederlands
Andere talen: Engels, Frans, Duits, Italiaans, Spaans, Turks en Deens

Jordi is filmmaker en woont op Schiermonnikoog. Hij houdt van talen leren, spreekt vijf talen vloeiend en kan zich in nog een paar talen meer goed verstaanbaar maken. Voor hem spreek je een taal vloeiend als je je persoonlijkheid er geloofwaardig en kloppend in kunt uitdrukken.

Fotograaf: Bonne Leeuwenkuijl

Hoi Jordi! Wat spreek jij ontzettend veel talen! Spreek je alle talen even goed?

Ik houd inderdaad van nieuwe talen leren. Ik heb een aantal jaar in New York gewoond en gestudeerd, en Engels is daardoor echt de taal die ik het best spreek. Misschien past het Engels zelfs beter bij me dan mijn moedertaal het Nederlands. Dan bedoel ik Amerikaans-Engels, niet het Brits-Engels dat ik op de middelbare school leerde. Het voelt alsof ik in die taal sommige delen van mijn persoonlijkheid beter kwijt kan, vooral mijn enthousiasme, mijn energie en mijn breedsprakigheid. In het Nederlands heb ik sneller het idee dat ik moet dimmen, dat ik minder kleurrijk kan zijn.

Frans, Duits en Italiaans spreek ik minder goed, maar wel ook vloeiend of bijna vloeiend. Vroeger zag ik ‘vloeiend sprekend’ als een taal technisch perfect kunnen spreken, dus zonder fouten en accent. Tegenwoordig zie ik het anders. Ik vind dat ik een taal vloeiend spreek als ik mijn persoonlijkheid er geloofwaardig en kloppend in kan uitdrukken. Dat is voor deze talen het geval.

Spaans kan ik vooral goed begrijpen; ik spreek het minder goed. Turks heb ik vooral voor mijn werk geleerd en daar heb ik niet zo’n hoog niveau in. Deens leren was een coronahobby. Ik zocht een taal waar ik vrolijk van werd, niet een die nuttig was om te leren. Dat werd Deens. Ik vind het leuk dat het op Nederlands lijkt, maar echt met zijn eigen wetten. En het klinkt als dronken Nederlands, met al die ingeslikte klanken! Ik heb het via Duolingo geleerd en ik heb nog weinig kans gehad om het in het echt te gebruiken. Daarom wil ik in de toekomst graag naar Denemarken gaan om de taal in de praktijk te brengen. Ik ben benieuwd hoe dat zal gaan.

Heb je ook nog andere taaltoekomstplannen?

Jazeker! Ik wil heel graag Farsi (Perzisch) leren. Vanwege de klanken en vanwege mijn liefde voor Iraanse cinema. Dit is een heel serieus plan voor binnenkort, het schriftje ligt al klaar. Ik vind talen leren echt heel leuk.

Welke rol spelen al deze talen in je dagelijks leven?

Ik gebruik dagelijks meerdere talen. Ik heb contact met vrienden over de hele wereld, heb veel internationale contacten voor mijn werk en lees in andere talen. Ik woon nu weer in Nederland na een lange tijd in het buitenland, en ik moet er echt aan wennen zo veel Nederlands om me heen te horen en te zien. Die taal was heel lang veel minder prominent in mijn leven aanwezig.

Wanneer is je liefde voor talen begonnen?

Op de basisschool. Ik ging snel door de stof en mocht dan allerlei taalspelletjes op de computer doen. Dat vond ik geweldig. Ook de talen die ik daarna op de middelbare school aangeboden kreeg – Frans en Duits, maar ook Latijn en Grieks – vond ik allemaal fantastisch.

Ik vind het bijzonder dat je zo veel over jezelf leert als je een andere taal leert. Een nieuwe taal leren maakt je nederig, het neemt je zekerheden weg. Je ontdekt waar je schaamte ligt en wat je lastig vindt.

Een nieuwe taal kan je ook helpen je persoonlijkheid te ontwikkelen. Toen ik in Parijs woonde en beter Frans leerde, ontwikkelde ik bijvoorbeeld tegelijkertijd mijn emotioneel-sensitieve kant. Het Frans lijkt er voor gemaakt om over intieme dingen te praten, dus dat ging ik ook meer doen. En in gesprekken ging ik gelijk de diepte in, niet pas na heel veel small talk.

Wat heeft het leren van al die talen je verder opgeleverd?

Zorgvuldigheid van zelfexpressie. Ik kan me beter en preciezer uitdrukken, in alle talen. Ook is mijn denken specifieker geworden, met minder platitudes en aannames. Mijn taalgevoeligheid is veel groter geworden. Ik durf meer in het moment te reageren en ik val minder terug op automatismen.

Praktisch komt het me van pas bij mijn werk als internationaal coördinator bij een filmfestival. Ik kan vaak de taal van de ander gebruiken, waardoor het ijs sneller gebroken is en we ook sneller tot elkaar komen.

Vind je dat je een talenknobbel hebt?

Daar heb ik regelmatig over nagedacht. Ik denk van wel, maar die talenknobbel bestaat dan uit een gebrek aan gêne, geen angst om fouten te maken en veel empathie. Ik luister echt naar mensen, naar hoe ze praten en naar wat ze willen zeggen. Ik heb veel van mijn talen geleerd door te luisteren en delen van zinnen te kopiëren en weer terug te geven.

Eigenlijk komt het erop neer dat ik me volledig op de ander en op de taal focus als ik een taal leer, en niet op mezelf. Ik wil niet dat de taal een barrière vormt voor echte verbinding tussen mij en de ander, dus ik doe mijn uiterste best de taal zo snel en zo goed mogelijk te leren.

Grammatica vind ik trouwens ook hartstikke leuk, fascinerend die structuren. Maar ik probeer grammatica niet als uitgangspunt te nemen bij het leren, want het kan te zelfbewust maken. Daar had ik bij het Frans een beetje last van. Mijn gehoor is ook wel goed, denk ik. Ik ben altijd op zoek naar nuances in klanken.

Welke tip heb je voor mensen die ook een andere taal willen leren?

Leer het in de praktijk, het liefst op een plek waar je aangemoedigd wordt. Er is wat mij betreft geen betere plek om Italiaans te leren dan in een Italiaans dorp waar iedereen voor je klapt als je een zin goed uitspreekt. Studeren met boeken legt een basis, maar het echte leren gebeurt in de praktijk. Dan merk je dat fouten maken helemaal niet erg is, bijvoorbeeld. Op school levert een fout een rode streep op, maar in het echt gebeurt er meestal helemaal niets. Dat is heel geruststellend.

Aan het eind van elk interview vraag ik naar een lievelingswoord. Heb jij met zo veel talen ook heel veel lievelingswoorden?

Ik heb in elke taal die ik spreek geloof ik wel een lievelingswoord, ja. Maar ik zal me tot twee beperken. In het Engels is het mischievous (‘ondeugend’), omdat iedereen – ook Engelstaligen! – het verkeerd uitspreken. De klemtoon ligt op de eerste lettergreep: MISchievous. In het Frans is mijn lievelingswoord crépuscule (‘schemering’) omdat ik de klanken mooi vind en die perfect vind passen bij de betekenis.

Dank je, Jordi, voor je uitgebreide verhaal. Ik wens je veel succes met het leren van Farsi en ben benieuwd hoe dat zal zijn!

Dank je wel, ik ook. Ze zeggen dat elke nieuwe taal die je leert, makkelijker wordt. Dat kan ik nu gaan toetsen!


Cursus: nieuwe taal leren

talen leren